top of page

Handleiding bij het pikken

1 nov
7 minuten om te lezen

Uit: Bewaarnummer G.S.F.V. Drs. Vijfje 2008-2009

Auteur: Sierd-Jan Jongsma


In een grijs verleden ontstond een dobbelspel genaamd pikken. In een niet zo grijs verleden, vijf jaar geleden om precies te zijn, ontstond de Groninger Studenten Futsal Vereniging Drs. Vijfje. De leden van het eerste uur nestelden zich na de trainingen en wedstrijden in het toenmalig stamcafé Style, alwaar men werd geconfronteerd met het edele pikspel. Gaandeweg sloten zich meer eensgezinden bij hen aan en het spel was binnen de kortste keren ingeburgerd binnen de vereniging. Men leerde steeds beter spelen en door sommigen werd een niveau bereikt dat eigenlijk als kunst gedefinieerd dient te worden. Op onnavolgbare wijze wisten zij op met name de vrijdagavond team- en clubgenoten hun zuurverdiende centen afhandig te maken en zelf stuitertjelam doch nog steeds voorzien van een goedgevulde portemonnee het pand te verlaten.


Voor de nieuwelingen bij de vereniging was het helemaal een financiele strop om met deze geweldenaars om de tafel te gaan. Gelukkig zeggen de Engelsen ‘practice makes perfect’, zodat velen na urenlang oefenen en geld uitgeven op een bepaald moment bij het niveau konden aanhaken. Feit is echter dat er nog steeds personen zijn die niet of nauwelijks bekend zijn met de spelregels rond de pikpraktijken, zodat er in bepaalde gevallen nog helemaal niet, of in bepaalde gevallen op een matig niveau gepikt wordt. Vooral bij nieuwkomers bij de vereniging lijkt dit schering en inslag. Om voor eens en altijd een einde te maken aan deze onwetendheid en de beginnend pikker meteen op een degelijk niveau en met kennis van de spelregels te laten aanhaken, volgt hier een beschrijving van dit fantastische dobbelspel.


Het aantal spelers kan variëren van twee tot oneindig, maar het is niet aan te raden met meer dan acht personen te spelen aangezien men op die manier nog enige controle en overzicht behoudt.


Elke speler heeft zeven dobbelstenen en een dobbelbeker nodig. Zes dobbelstenen gaan in de beker, één dobbelsteen (bij voorkeur van een andere kleur) gaat met de zes ogen naar boven op tafel voor de speler. Deze dobbelsteen geeft de score van de speler aan.

Op dat moment kan het spel beginnen. Elke speler gooit met de zes stenen in de beker en laat de beker op de kop staan, zodat de dobbelstenen voor geen van de andere spelers zichtbaar zijn.


Het principe van het spel is als volgt: het is de bedoeling dat een speler raadt hoeveel van een bepaald aantal ogen in het totaal door alle spelers is gegooid. Het is natuurlijk logisch om hierbij in het begin van de ronde uit te gaan van gemiddelden. Gemiddeld gezien gooit iedereen natuurlijk één keer elk getal. Daarnaast is er de speciale regel dat de 1 – ook wel de ‘pik’ genoemd - geldt als een soort joker en dus als elk ander geteld mag worden. Vandaar dat men ervan uit kan gaan dat elke persoon gemiddeld twee keer een willekeurig aantal van een bepaald aantal ogen onder zijn beker heeft liggen.


Een voorbeeld: De speler die mag beginnen (in de meeste gevallen de jongste speler aan tafel) raadt als eerste naar een bepaald aantal van een bepaald aantal ogen. Hij besluit, naar aanleiding van zijn eigen worp, om te raden hoeveel vieren er in totaal in het spel zitten. Hij heeft namelijk 3,4,4,2,5,6 gegooid. Aangezien er in dit voorbeeld gespeeld wordt met zes personen mag de eerste speler er dus vanuit gaan er door alle spelers in totaal twaalf vieren gegooid zijn (gemiddeld één 4 per persoon en gemiddeld één pik – een 1 dus - per persoon, maakt gemiddeld twee vieren per persoon). Speler 1: “Ik bied twaalf vieren”

Er wordt verder gespeeld volgens de wijzers van de klok. De speler die als volgt aan de beurt is heeft nu twee opties. Optie 1: Hij gelooft speler 1 en is verplicht nu hoger te bieden dan deze speler. Optie 2: Hij gelooft het bod van speler 1 niet en keurt dit bod af.


Optie 1: Speler 1 heeft twaalf vieren geboden en speler 2 denkt dat dit klopt. Hij kan echter niet akkoord gaan met dit voorstel, maar mag er slechts overheen bieden. Dat wil zeggen: hij dient  een bod doen dat hoger is dan twaalf vieren. Dat mag twaalf vijven, twaalf zessen of dertien tweeën, dertien drieën, etc. of alles daarboven zijn.


Optie 2: Speler 1 heeft twaalf vieren geboden en speler twee gelooft dit bod niet, oftewel hij gelooft niet dat er in totaal twaalf vieren of meer in het spel zitten. Speler 2: “Ik keur het af” en plaatst zijn hand met de duim naar beneden op zijn beker. Nu geven de overige spelers aan of zij wel of niet in het bod geloven. Speler 3: “Ik keur het goed” (duim omhoog op de beker), speler 4 “Ik keur het af” (duim omlaag op de beker), enzovoort t/m speler 6. Als alle speler hun keuze hebben aangegeven, kunnen de bekers opgetild worden en de ogen opgeteld. Degene die het bod van zijn voorganger afkeurt (in dit voorbeeld speler 2) tilt als eerste zijn beker en vanaf daar gaat men weer met de klok mee.


Als er sprake is van optie 1 wordt er weer verder gespeeld, volgens het principe dat hierboven is vermeld. De volgende speler beoordeelt het bod van zijn voorganger en heeft weer twee opties. Dit gaat net zolang door tot het bod van een bepaald persoon wordt afgekeurd. Als er sprake is van optie 2 wordt er per persoon bekeken of hij wel of niet gelijk had met zijn beslissing om het bod af- of goed te keuren. Degene die het verkeerd hebben gedaan dalen één punt in hun score en zetten zodoende de dobbelsteen welke als teller fungeert van zes naar vijf. Nadat dit gedeelte afgehandeld is kan er opnieuw worden gegooid voor een volgende ronde. Degene die het bod van zijn voorganger afkeurde mag nu beginnen en als eerste een bod plaatsen.


Om nog even terug te komen op het eerder genoemde voorbeeld: Speler 1 heeft twaalf vieren geboden en dit bord wordt afgekeurd door speler 2 en vervolgens door speler 4 en 6. Speler 3 en speler 5 keuren het bod wel goed. Na telling blijkt dat er dertien vieren op tafel liggen. Dit houdt in dat speler 1, speler 3 en speler 5 het goed hebben voorspeld (speler 1 deed het bod en speler 3 en speler 5 waren het met hem eens) en dat speler 2, speler 4 en speler 6 het verkeerd hebben voorspeld (speler 2 keurde het bod af, speler 4 en speler 6 waren het met hem eens). Degenen die het verkeerd hadden zetten hun teller van zes naar vijf ogen.


Daarnaast bestaat er natuurlijk nog de mogelijkheid om te bluffen en een hoger bod te plaatsen dan realistisch lijkt met het oog op de eigen worp. Dit is eigenlijk het meest essentiële onderdeel van het spel. Het komt er namelijk op neer dat spelers kunnen winnen en anderen in de war kunnen brengen door een hoger of eventueel lager aantal te noemen dan men daadwerkelijk verwacht.


Wederom een voorbeeld. Speler 1 ziet dat hij drie vijven heeft gegooid. Hij plaatst daarom een bod van dertien vijven (gemiddeld twee per persoon dus met zijn eigen aantal komt hij op een totaal van dertien vijven). Speler 2 heeft zelf geen enkele vijf gegooid, maar wil de volgende speler voor het blok zetten. Hij biedt dus veertien vijven en suggereert dus zelf ook meerdere vijven te hebben. De volgende spelers kunnen hier door in verwarring worden gebracht en het totaal aantal vijven hoger inschatten dan dat er daadwerkelijk zijn. Zij zullen dus problemen krijgen met het af- of goed keuren van een bod. Daarnaast is het andersom ook mogelijk om als speler juist te doen alsof je helemaal geen vijven hebt terwijl je er meerdere hebt gegooid. Het blijft dus een spel van het inschatten van de tegenstanders.


Uiteindelijk komt het er op neer dat de spelers die het eerst bij de score 0 is aangekomen (d.w.z. hij heeft zes keer een verkeerde voorspelling gedaan) een rondje mag halen. Daarna beginnen alle spelers weer met de score 6 en kan er een nieuw spel beginnen, waarbij de verliezer van het vorige spel mag beginnen. Mochten er overigens meerdere spelers tegelijkertijd op 0 uitkomen, dan volgt een shoot-out tussen deze spelers. Zij spelen onderling een potje waarin zij beginnen met score 3.


Daarnaast zijn er nog een paar aanvullende regels:


Naast de normale telling zijn er nog twee speciale uitzonderingen. De eerste hiervan is de pik. Zoals gezegd kan deze als joker geteld worden en dus als elk willekeurig ander getal. Daarnaast is het echter ook mogelijk om de pik dubbel te tellen ten opzichte van de overige getallen. Als speler 1 bijvoorbeeld een bod doet van dertien zessen mag speler 2 over dit bod heengaan door zeven pik te bieden. Hij gaat er is dat geval dus vanuit dat er minimaal zeven enen in het spel zitten. Speler 3 mag bij zijn eventuele bod daarna logischerwijs een bod doen van acht pik, maar ook een aantal van vijftien van de overige getallen.


Verder is het ook mogelijk een straatje te gooien, oftewel 1,2,3,4,5,6. Een dergelijke worp mag voor elk willekeurig getal als zes worden geteld. Dit kan dus zes tweeën, zes drieën, zes vieren, zes vijven en zes zessen, maar ook zes pik betekenen. Een uitstekende worp dus om de tegenstanders een hak te zetten. Daar staat tegenover: als een speler een straat gooit, maar uiteindelijk toch de ronde verliest (dus verkeerd goed- of afkeurt), mag diegene ‘dubbel draaien’ en wordt zijn score met twee punten verminderd in plaats van één. Verder geldt ook nog de regel van een overbodig straatje: als de gegooide straat niet nodig blijkt om het totale geboden aantal te halen, vermindert de speler die het straatje gooide zijn score met een punt. 


De eerste dobbelronde van elk spel wordt blind gespeeld. Dat wil zeggen dat een speler ook zijn eigen worp niet mag bekijken. Kijkt een speler wel, dan wordt zijn score met een punt verminderd.

Verder mag er in de eerste ronde ook geen pik genoemd worden. Men kan dus in de eerste ronde geen pik bieden. Zijn jokerfunctie bij het optellen van het totaal behoudt de pik wel. Als een speler toch een bepaald aantal pik biedt in de eerste ronde wordt zijn score met een punt verminderd.


Als een speler één of meerdere dobbelstenen op de grond laat vallen, wordt zijn score met een punt verminderd.


Als een speler meer of minder dan zes dobbelstenen zijn beker blijkt te hebben na een worp, wordt zijn score met een punt verminderd.


Wij wensen u veel pikplezier!

 
 
 

Opmerkingen


bottom of page